تبلیغات
محبت به عیسی مسیح - خدا در بینش یهود
یکشنبه 6 فروردین 1391

خدا در بینش یهود

   نوشته شده توسط: هادی عباسی    نوع مطلب :خدا در ادیان تحریف شده ،

بسم الله الرحمن الرحیم

چکیده

مساله خدا شناسی و صفات خداوند، اصلی ترین بخش ادیان الهی را تشکیل می‌دهد، دین یهود دچار تحریف و انحراف قطعی از آموزه های وحیانی شده است، در این نوشتار نخست به عوامل تحریف ‌و انحراف در آموزه های یهود می‌پردازم و در قدم بعدی به پاسخ سوالی که آیا فهم نویسنده‌گان مسلمان از الفاظ کتاب مقدس، با فهم یک یهودی مطابق است یا خیر و در پایان به مساله توحید در آموزه های یهود با ذکر نمونه‌هایی پرداخته‌ام.

کلید واژه ‌ها: خدا، یهود، کتاب مقدس، تنخ، الهیات تنزیهی، شرک، موسی بن میمون، آموزه های یهودیت.

درامد

اساسی ترین  بنیان شرایع اسمانی مساله پرستش خداوند یکتاست و مساله توحید در کتب آسمانی، اساس آموزه های دینی را تشکیل می‌دهد، زیرا اگر توحید دچار اشکال شود تمام اعمال نیک نیز در ورطه شرک سقوط خواهد کرد.

پس هدف ارسال رسل، عبادت مشروط به یکتا پرستی است؛ و الا گاهی خضوع و خشوع بت جویان خرافه پرست، در برابر بتان خود ساخته، ظاهرا به مراتب بیش از نحوه عملکرد ظاهری یکتا پرستان است.

قران مجید نیز مساله توحید را اساس دعوت انبیاء الهی معرفی نموده است.

وَمَا أَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رَسُولٍ إِلَّا نُوحِی إِلَیْهِ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدُونِ (انبیاء/25)

و ما پیش از تو هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر اینکه به او وحی کردیم که غیر از من خدایی نیست، پس مرا بپرستید!.

اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ وَالْمَسِیحَ ابْنَ مَرْیَمَ وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِیَعْبُدُوا إِلَهًا وَاحِدًا لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ سُبْحَانَهُ عَمَّا یُشْرِكُونَ (توبه/31)

در سوره توبه، خداوند مسیحیان را مورد سرزنش قرار می‌دهد که چرا احبار و رهبان و حضرت مسیح را ، خدایان و ارباب خویش قرار دادند، درحالیکه مامور به پرستش خدای یکتا  بودند.

استحاله در محیط و فرهنگ‌های موجود، همواره در طول تاریخ آموزه های دینی را تهدید نموده است، که بدون شک تاثیر بسزائی در انحراف آموزه های دینی، چه اعتقادی و چه اخلاقی و فقهی، داشته  است.

آموزه‌های اعتقادی یهود، مورد هجوم فرهنگ چندگانه پرستی روم باستان و ارباب انواع یونان‌قدیم، قرار گرفت و بر اثر تسلط فرهنگی و نظامی رومیان بر اورشلیم، بار ها معبد سلیمان مرکز بت‌پرستی و مکانی برای خدایان دروغین همچون بعل و اشیریم و نبوت انبیاء دروغین آنان شد. استحاله یهود در فرهنگ روم و آتن در خود یهودیت خلاصه نشد؛ بلکه خدایان روم باستان پس از ورود در آموزه‌های اعتقادی یهود و آمیختن با شرک و تجسیم و خرافه، مسیحیت را در وادی تثلیث و خدایان خانوادگی نمود.

و هنوز سه قرن از ظهور مسیح نگذشته بود، خدای‌پدر که نمادی از روم باستان بود وارد مسیحیت شد و شورای نیقیه به الوهیت عیسی و سه گانه پرستی رسمیت داد..[1]

 

بیان مساله

در بین محققان و دین پژوهان شایع است که الهیات یهود، سلبی و تنزیهی است؛ و این باور غلط پوششی گردیده تا تمام نصوص صریح در متون مقدس یهود، در پس پرده قرار گیرد؛ علت اینکه محققان کمتر به نصوص اولیه می‌پردازند و بیشتر به ادعا ها و نوشته های متاخرین توجه می‌کنند مساله‌ای عجیب است، شاید بتوان گفت علت انحصار دین یهود، به قوم بنی اسرائیل و نپرداختن رهبران دینی یهود به امر تبلیغ این آئین در میان ملل مختلف، به نحوی این دین را از دسترس نقد، خارج کرده است، و از ناحیه دین یهود احساس خطر نمی‌شود، تا با آن مبارزه علمی شود، امرزوه نیز تمام همت‌ها صرف مبارزه سیاسی با تفکر صهیونیزم شده است و به ظاهر این امر بسنده می‌شود؛ در حالیکه اندیشه‌های افراطی یهود و حتی تروریزم دولتی آن نیز برخواسته از دل کتاب مقدس است.

در نوشتار حاضر به‌بررسی تحریف توحید و خدا شناسی(الهیات یهود) در  کتاب مقدس پرداخته شده است. تا میزان اعتبار ادعای سلبی بودن الهیات یهود مشخص شود.


1.         تحریف كتاب مقدس

با نگاهی گذار به تنخ، كه مهمترین بخش یهود است متوجه می‌شویم كه این مجموعه‌كتب بویژه تورات پس از حضرت موسی بدست نویسندگان ناشناس نوشته شده است، و تمایلات نویسندگان باعث تنتقض در متن گردیده است جا دارد نخست به عوامل تحریف و زمینه های آن در متون دینی یهود پرداخته شود.

زمینه های تحریف

1.1. رایج نبودن نوشتن

به طور كلی در میان بنی اسرائیل و تا زمان حضرت عیسی و بلكه در میان مسیحیان نیز تا پایان قرون وسطی، كتابت چندان رایج نبوده است،  ویل دورانت می نویسد: در قرن سیزدهم میلادی یعنی در زمانی كه جهان اسلام كتابخانه‌ی با ششصد هزار جلد كتاب خطی داشت، بزرگترین كتابخانۀ خارج از جهان اسلام كتابخانۀ كانتربری انگلیس با حدود دو هزار جلد كتاب بود.[2]

1.2.    استفادۀ انحصاری از كتب

تا قرن پانزدهم میلادی تنها روحانیان مجاز به مطالعه كتب مقدس بودند و پس از دورۀ اصلاحات بود كه مردم عادی نیز به كتاب مقدس دسترسی پیدا كردند؛ نبودن نسخه های كتب مقدس در میان مردم عادی، راه را برای هرگونه تحریف و تغییر هموار می كرد.[3]

1.3.   مفقود شدن کتاب مقدس

از مندرجات عهد عتیق چنین بر میآید که تورات در چندین مقطع از مقاطع تاریخی، در جریان برخی حوادث به کلی مفقود شده بود و هیچ کس از آن اطلاعی نداشت.

در کتاب مقدس آمده است که در زمان سلیمان مردم بتپرست شدند و در زیر هر درختی بتی آویختند. پس از سلیمان، در زمان پسرش رحبعام نیز بتپرستی شایع بود و پس از وی  چون یوشا بر سلطنت نشست، در سال هفدهم سلطنت او کاهنی به نام حلیقا ادعا کرد که کتاب مقدس را یافته است:

... و چون نقرهای را كه به خانۀ خداوند آورده شده بود بیرون می‏بردند، حلقیّای كاهن، كتاب تورات خداوند را كه بواسطۀ موسی نازل شده بود، پیدا كرد. و حلقیّا شافان كاتب را خطاب كرده، گفت: «كتاب تورات را در خانۀ خداوند یافتهام» و حلقیّا آن كتاب را به شافان داد. و شافان آن كتاب را نزد پاشاه برد.... و شافان كاتب پادشاه را خبر داده، گفت: «حلقیّای كاهن كتابی به من داده است.» پس شافان آن را به حضور پادشاه خواند. و چون پادشاه سخنان تورات را شنید، لباس خود را درید.[4]

این جملات نشان میدهند که در آن زمان تورات مفقود شده بود كه حلیقای كاهن ادعای یافتن آن را می‌كند و بنی اسراییل مدتهای مدیدی بدون خدا و بدون کاهن و بدون شریعت بودند   و بت پرست شدند.

توماس میشل كه از فرقۀ سنّت گرای ژزوئیت مسیحی است، می نویسد: تورات پنج قرن قبل از میلاد و به دست نویسنده ای ناشناس نوشته شده اما به هر حال این عمل با الهام الهی بوده است.[5]

مساله ای که کتاب مقدس ان را انکار نمی‌کند خیانت نسخه نویسان کتاب مقدس است  خداوند در کتاب ارمیا میفرماید: به تحقیق قلم كاذب كاتبان  به دروغ عمل می نماید.[6]

1.4.   استحاله فرهنگی

در كنار مطالب پیشین عامل مهم دیگر نیز وجود دارد كه به مراتب تاثیر گذار تر از دیگر عوامل، انحراف یهودیان از آئین الهی را در پی داشته است و آن هجوم و حمله های پی‌در‌پی همسایگان بنی اسرائیل به سرزمین مقدس به طمع بدست آوردن ثروت و طلای هیكل مقدس بود، در اثر این هجوم‌ها چندین مرتبه اورشلیم و معبد یهودیان با خاك یكسان گشت.

حضور نظامی و فرهنگی حاكمان بت پرست از همه مهمتر رومیان متمدن در سرزمین مقدس یهود باعث شد، قوم در بند كشیده بنی اسرائیل كم كم در فرهنگ روم و بت پرستی استحاله شوند و معبد مقدس مركز بت پرستی و خدایان دروغین شود و حتی پیامبران دروغین در معبد مقدس به نبوت از بتها بپردازند.[7]

2.        فهم صحیح كتاب مقدس

ممكن است ذهن مخاطب به این سوال مشغول شود كه آیا آنچه را كه نویسنده مسلمان این نوشتار از كتاب مقدس فهمیده است یك یهودی نیز همان را برداشت می‌كند؟ و یا این واژه ها در دین یهود استعمال خاص خودش را دارد.

گرچه پاسخ به این سوال نیاز به ‌بررسی و دقت سطر به سطر كتاب مقدس داشته و از حوصله این نوشتار بیرون است؛ اما بطور خلاصه می‌توان گفت:

2.1.    مفهوم بودن متن

الفاظ وحیانی در دین باید بگونه ای باشد كه مخاطب خویش را سرگردان و گمراه نكرده، مخاطبان داخلی آن دین بدون سر درگمی مطالب آن‌را بفهمند؛ اما بنا به اعتراف موسی بن میمون[8] عالم و دانشمند بزرگ یهود، كتاب مقدس، قابل فهم نیست.

او درنامه‌ای شاگردش، می‌نویسد:

«تنها راه چاره در برابرعبارات کتاب مقدس، حمل الفاظ بر معانی باطنی است وگرنه، دچار مشکل می‌شویم؛ زیرا حمل معانی بر ظاهر الفاظ، واقعا از خارج ازحق ومحدودة عقل خواهد بود»[9]

وقتی ابن میمون با آن همه جلالت و عظمتش در برابر الفاظ كتاب مقدس عاجزانه دست توسل به دامن تفسیر های باطنی و عرفان كابالایی دراز می‌كند، نشانگر نا معقول بودن این كتب است.

2.2.  بی اعتباری نسخه های موجود كتاب مقدس

هیچ سندی در انتساب كتاب مقدس به خدا و پیامبران الهی وجود ندارد.

در تورات كه مهمترین كتاب تنخ است  داستان مرگ حضرت موسی و وقائع سالها پس از مرگ آن حضرت نیز ذكر شده است در حالیكه یهودیان مدعی اند این كتاب وحی خدا به حضرت موسی است.[10]

2.3.     نا استواری متن كتاب مقدس

از استواری و ارتباط متن پی به توان و فهم نویسنده متن می‌توان ‌برد؛ از نویسندگان برتر انتظار متن‌هایی با كمترین خلل را انتظاری بجا و صحیح است و اندكی خلل در متن از وجاهت نوشتار و نویسنده آن می‌كاهد؛ تورات موجود و كتب مقدس یهود بنا بر ادعای یهودیان بدون نقص و عاری از هرگونه عیب بوده و دست نبشته خدای حكیم است، حال چنین متنی كه منسوب به خدای حكیم و دانای بی مثال است، چگونه باید باشد؟ مسلم است كه انتظار از متن الهی به مراتب بیشتر از نوشته‌های برترین انسان‌ها است، و اگر نقصی در نوشته‌های الهی كه در عرف دین‌داران، به وحی الهی معروف است، دیده شود انتساب متن به خدا بعنوان نخستین شبهه‌ در ذهن خطور می‌كند و در صورت اصرار  و پا فشاری، این شبهه به حكمت خداوند سرایت خواهد كرد.

در«تنخ»، عباراتی وجو دارد که نشانگر خام بودن نویسنده و نوشتار اوست به ذكر دو مثال بسنده می‌شود.

2.3.1.   یهوه قصدکشتن موسی(ع) را دارد.

 خدایی که موسی را برای هدایت قوم فرستاده است، چگونه می‌توان توجیه نمود که ناگهان پشیمان شده، همچون سبک مغزان و کم خردان، تصمیم حمله به پیامبرش را بگیرد و بخواهد او را به قتل برساند و پس از آنکه همسر موسی، غلفة پسرش را جلو او می‌اندازد، خداوند- همچون کودکان آرام- بگیرد. [11]

حتی اگر توجیه گران معاصر یهود، ادعای خلاف نص عهد قدیم نموده و بگوینددراین مورد، فرشته خدا بوده است، باز هم مشکلی را ازآنها حل نمی‌کند؛ زیرا فرشتگان خدای حکیمِ حاضرِناظر، بدون اذن ودستور اوکاری نمی کند.

2.3.2.  تناقض گویی

تناقض در رفتار و كردار، نشانگر شخصیت نامتعادل و غیر قابل اعتماد است و گفته چنین شخصیتی در هیچ جایی اعتبار ندارد.

کتب مقدس درفرازهایی، اشعار می دارند که خداوند، به قدوسیت خود قسم خورده که تخت، تاج ونسل داوود را تاابد نگه دارد ودروغ هم نمی‌گوید؛ ولی در پایان همان فرازها، داوود ازخدا شکایت می‌کند که تو عهد خود را شکسته ای!.[12] یا در جایی می‌گوید: پسران را به خاطر گناهان پدران مجازات نخواهم کرد؛ اما درجای دیگر تصریح می کند که به خاطر گناه پدر، تا چهار نسل او را عذاب خواهم نمود.[13] یا در باره مؤمنان می‌گوید: تانسل هزارم آنها رحمت خواهم نمود. این کلمات، به ظاهر احساس بر انگیزند؛ ولی با دقت در فرازهای پیشین و مسلمات تاریخی، تناقض گویی و دروغ آن آشکار می شود.چون به عنوان نمونه، اگر هر نسل را حد اقل سی سال حساب کنیم، هزار نسل، سی هزار سال خواهد شد.

طبق گواه متون معتبرتاریخی، قوم یهود یکی از پر عذاب ترین اقوام بوده اند و براساس نوشته های «تنخ» موجود، فرزندان انبیا وحتی خود انبیا، مردم را به بت پرستی تشویق کرده اند.

حال اگرفرزند انسان صالحی، مرتکب گناه شد و یا دست از دینش برداشت، خداوند به خاطر وعده ای که داده است، باید تا نسل هزارم پدرش، تا بیست و نه هزارو نه صد و هفتاد سال پس از او نسلش را مورد رحمت قرار دهد، حتی اگر تمام نسلش به انحراف کشانده شوند ودرمقابل، به خاطر گناه خودش حتی اگر فرزندانش مؤمن باشند، تا نسل چهارم مورد غضب خداوندحکیم وعادل قرار بگیرند.

3.          توحید در آموزه ‌های یهود

ریشه و اساس تمام تعالیم دین الهی را، توحید و تنزیه خدای سبحان، تشکیل می دهد و همت تمام انبیا الهی بر این بوده است که با دلیل و برهان و مدد آیات الهی، وجود خدایان و شرکای دیگری را از خدا نفی کنند و این باور را که هیچ خدایی جز الله وجود ندارد، تثبیت كنند.[14]

بااین وجود، آیات کتاب مقدس یهود، به پیروانش خدایی متفاوت از آنچه در تعالیم اصیل دینی معرفی شده است، ارائه می‌دهد.

البته ناگفته پیداست، این آموزه ها در طول قرن های متمادی بر اثر حوادث مختلف وارد دین یهود شده است. وقتی افسانه های روم باستان و عقاید آنان مورد مطالعه قرار گیرد، شباهتهای فراوان و حتی گاهی تطابق میان خدایان روم باستان وخصوصیات یهوه- که خدای عهد عتیق است- به چشم می‌خورد؛ خدای خدایان، خدایان زوج، نیمه خدایان که حاصل ازدواج خدایان با انسانها است، درگیری خدایان با یكدیگر و...که همه این خصوصیات را می‌توان در خدای عهد عتیق و حتی عهد جدید، نیز یافت.

به نظر می‌رسد، خدای مخصوص یهود بر گرفته شده از رب‌النوع های روم باستان است که هر نوعی برای خویش خدایی داشتند و قوم یهود تحت سلطه رومیان، نیز برای اینکه از شدت فشارهای روانی و شکنجه های رومیان بکاهد، تحت تاثیر چند گانه پرستی رومیان؛ یهوه صبایوت را خدای یگانه بنی اسرائیل معرفی کردند و در اذهان چنین جا افتاد که فقط یهوه صبایوت است که می تواند برای بنی اسرائیل کاری کند و اگر قوم یهود به دنبال یهوه راه افتادند، او هم جبران نموده آنها را نجات می‌دهد و در میان آنان ساکن می شود[15] و از نزدیک آنها را محافظت می‌کند؛ ولی اگر از خدایان دیگر اطاعت نمودند، یهوه صبایوت، با آنها قهر نموده[16] و آنها را به اسیری و بردگی پیروان خدایان دیگر می‌دهد.[17]

 

 

 

 

3.3.تشابه خدای کتاب مقدس با ارباب انواع روم باستان. [18]

3.3.1.   خدای خدایان[19]

«8 ای خداوند! درمیان خدایان، مثل تو نیست و كاری مثل كارهای تو نی.»
«3 زیرا كه یهوه، خدای بزرگ است، 4 و پادشاه عظیم بر جمیع خدایان. نشیبهای زمین در دست وی است و فرازهای كوهها از آن او.»[20]

«2 خدای خدایان را حمد گویید؛ زیرا كه رحمت او تا ابدالآباد است. 3 رب الارباب را حمد گویید؛ زیراكه رحمت او تا ابدالارباب است.»[21]

 

3.3.2. فرزندان خدا[22]

«1 و واقع شد كه چون آدمیان شروع كردند به زیاد شدن بر روی زمین و دختران برای ایشان متولد گردیدند، 2 پسران خدا دختران آدمیان رادیدند كه نیكو منظرند و از هركدام كه خواستند،زنان برای خویشتن می‌گرفتند.»[23] 
«6 من گفتم كه شما، خدایانید و جمیع شما، فرزندان حضرت اعلی.»[24]

3.3.3.    امکان خدا شدن انسان[25]

کتاب مقدس، در کنار یهوه، وجود خدایان دیگری را که دارای پیامبرانی هستند، به اثبات می رساند و حتی در بعضی آیات کتاب مقدس، خدا شدن انسان را ممکن دانسته و مشروط به دوشرط کرده است: یکی،خوردن از درخت معرفت و دیگری، خوردن میوه درخت جاودانگی که در سفر پیدایش علت اخراج آدم و حوا را از بهشت، خوردن از درخت معرفت و ترس خدا از دست یافتن آدم و حوا به میوه درخت جاودانگی بیان می‌کند تا جایی که پس از ان زمان، کروبیان با شمشیر های آتشین در اطراف درخت جاودانگی، پاسبانی می دهند، تا دیگر کسی نتواند خدا شود.

«و خداوندخدا گفت: همانا انسان مثل یكی از ما شده است، كه عارف نیك و بد گردیده. اینك مبادا دست خود را دراز كند و از درخت حیات نیز گرفته بخورد و تا به ابد زنده ماند.»[26]

3.3.4.  نمیه خدایان( هركول‌ها)

وجود نیمه خدایانی که از ازدواج پسران خدا، با دختران انسان، بوجود امده اند و پهلوان هستند

«و در آن ایام مردان تنومند در زمین بودند و بعد از هنگامی كه پسران خدا به دختران آدمیان در آمدند و آنها برای ایشان اولاد زاییدند، ایشان جبارانی بودند كه در زمان  سَلف، مردان نامور شدند».[27]

3.3.5.    وجود لشکر آسمان در مقابل یهوه.

و تمامی اوامر یهوه خدای خود را ترك كرده، بتهای ریخته شده، یعنی دو گوساله برایخود ساختند و اشیره را ساخته، به تمامی لشكر آسمان سجده كردند و بعل را عبادتنمودند،[28]

3.3.6.انتساب صفات انسانی،‌ حیوانی و حتی رذایل اخلاقی به خدا؛[29]

آنچه با كه می‌توان با اطمینان بیان كرد این است‌كه  تمام آموزه های دینی یهود، کاری به توحید ندارد؛ بلکه آنچه را که می‌خواهد اثبات کند، این ‌است که خدای یهود، فقط همان یهوه است و این قوم مخصوص این خدا هستند و دیگر اقوام مال خدای یهوه نیستند.[30]

3.4. گفت‌وگوی خدا با خدایان

«1 خدا در جماعت خدا ایستاده است، در میان خدایان داوری می كند: 2 تا به كی به بی انصافی داوری خواهید كرد! و شریران را طرفداری خواهید نمود؟ سلاه.
3 فقیران و یتیمان را دادرسی بكنید. مظلومان و فقیران را برهانید و ایشان را از دست شریران خلاصی دهید. 5 نمی دانند و نمی فهمند و در تاریكی راه می روند و جمیع اساس زمین متزلزل می باشد. 6 من گفتم كه شما خدایانید و جمیع شما فرزندان حضرت اعلی.7 لیكن مثل آدمیان خواهید مرد و چون یكی از سروران خواهید افتاد!
»[31]

3.5.  پیامبران خدایان دیگر

عهد عتیق کتاب مقدس، نه تنها وجود خدایان دیگر را نفی نمی‌کند؛ بلکه با انتساب پیامبران به آنان به نحوی بدانها رسمیت می‌بخشد. حتی در خواست و گفت وگوی ایلیای پیامبر، با انبیا بعل و اشیریم برای این‌است که آنان از قوم بنی اسرائیل هستند و این قوم، باید خدای یهوه را بپرستند.

«.19پس، الآن بفرست و تمام اسرائیل را نزد من بر كوه كرمل جمع كن و انبیای بعل را نیز چهار صد و پنجاه نفرو انبیای اشیریم را چهار صد نفر كه بر سفرة ایزابل می خورند.20 پس اخاب نزد جمیع بنی اسرائیل فرستاده، انبیا را بر كوه كرمل جمع كرد.21 و ایلیا به تمامی قوم نزدیك آمده، گفت: تا به كی در میان دو فرقه می لنگید؟ اگر یهوه خداست، او را پیروی نمایید! و اگر بعل است، وی را پیروی نمایید! اما قوم در جواب او هیچ نگفتند.22 پس، ایلیا به قوم گفت: من تنها نبی یهوه باقی مانده ام وانبیای بعل چهارصدو پنجاه نفرند.»[32]

 

نتیجه گیری

1.  در تمام آموزه های دینی، یهود کاری به توحید ندارد؛ بلکه آنچه را که  می‌خواهد اثبات کند، این ‌است که خدای یهود، فقط همان یهوه است و این قوم مخصوص این خدا هستند و دیگر اقوام مال خدای یهوه نیستند.

2. ادعای الهیات تنزیهی یهود بافته ای بیش نیست.

3. خدای یهود وام گرفته شده از خدایان روم باستان است.


Neptune Enhance Male Enhancement Pills
پنجشنبه 24 مرداد 1398 ساعت 18 و 06 دقیقه و 27 ثانیه
Only wanna input on few general things, The website design is perfect, the
subject matter is real wonderful :D.
Delta Prime Testo Review
دوشنبه 14 مرداد 1398 ساعت 18 و 59 دقیقه و 14 ثانیه
Hey there, You have done a fantastic job. I will definitely digg it and personally recommend to my friends.
I'm sure they will be benefited from this web site.
Ultra Keto X Burn
دوشنبه 14 مرداد 1398 ساعت 14 و 56 دقیقه و 30 ثانیه
Absolutely pent content, Really enjoyed looking through.
Keto Charge Plus Review
دوشنبه 14 مرداد 1398 ساعت 08 و 14 دقیقه و 45 ثانیه
all the time i used to read smaller articles or reviews which as well
clear their motive, and that is also happening with this piece of writing which I am reading at this place.
Natural Biogenics Forskolin Side Effects
یکشنبه 13 مرداد 1398 ساعت 13 و 19 دقیقه و 47 ثانیه
Only wanna tell that this is extremely helpful, Thanks for taking your time to write this.
http://lepeauorganics.net/
یکشنبه 13 مرداد 1398 ساعت 11 و 26 دقیقه و 42 ثانیه
Hi there very nice site!! Guy .. Beautiful .. Superb .. I'll bookmark your
website and take the feeds additionally? I am happy to find numerous helpful
information here within the submit, we need work out extra strategies on this regard, thank you for sharing.
. . . . .
http://dollcollect.com/mega_10_boost_748668
یکشنبه 13 مرداد 1398 ساعت 08 و 30 دقیقه و 51 ثانیه
Thank you for your blog post. Brown and I have been saving to get a new book on this subject matter and your
writing has made us all to save all of our money.
Your ideas really resolved all our problems. In fact,
greater than what we had recognized prior to when we came upon your great blog.
We no longer nurture doubts plus a troubled mind because you
have actually attended to our needs in this post.
Thanks
Cure Soft Skin
شنبه 12 مرداد 1398 ساعت 21 و 45 دقیقه و 08 ثانیه
Rattling instructive and wonderful anatomical structure of subject material,
now that's user genial (:.
Keto Quick Diet Review
شنبه 12 مرداد 1398 ساعت 21 و 33 دقیقه و 40 ثانیه
My spouse and i felt very relieved that Edward managed to finish up his investigations because
of the precious recommendations he discovered through the site.
It is now and again perplexing just to continually be handing out methods which usually some people may
have been trying to sell. We remember we need you to thank for that.
All the explanations you've made, the simple blog navigation, the relationships you will make it easier to engender -
it is all terrific, and it is assisting our son in addition to our family
know that that matter is awesome, which is certainly very serious.
Many thanks for the whole thing!
Mega 10 Boost Male Enhancement Review
جمعه 11 مرداد 1398 ساعت 21 و 23 دقیقه و 02 ثانیه
I always was concerned in this topic and still am, regards for putting up.
http://duhism.com/a/?_natural_biogenics_forskolin_pills_450575
پنجشنبه 10 مرداد 1398 ساعت 09 و 47 دقیقه و 29 ثانیه
Does your blog have a contact page? I'm having a tough time locating it but, I'd like to send you an e-mail.
I've got some recommendations for your blog you might be interested in hearing.
Either way, great blog and I look forward to seeing it expand
over time.
http://toneketo.net/
پنجشنبه 10 مرداد 1398 ساعت 07 و 13 دقیقه و 42 ثانیه
What's up to all, how is everything, I think every one is getting more
from this web page, and your views are nice for new viewers.
http://ketocharge.org
چهارشنبه 9 مرداد 1398 ساعت 19 و 51 دقیقه و 53 ثانیه
Yay google is my world beater helped me to find this great website!
Le Peau Organics Reviews
چهارشنبه 9 مرداد 1398 ساعت 06 و 40 دقیقه و 31 ثانیه
What's up colleagues, how is everything, and what you would
like to say on the topic of this article, in my view its in fact awesome for me.
Simply Beautiful Skin Cream Review
سه شنبه 8 مرداد 1398 ساعت 13 و 18 دقیقه و 30 ثانیه
Keep this going please, great job!
Cure Soft
سه شنبه 8 مرداد 1398 ساعت 12 و 11 دقیقه و 00 ثانیه
I'd like to thank you for the efforts you have put in writing this site.
I'm hoping to see the same high-grade content by you later on as well.
In fact, your creative writing abilities has encouraged me to get my own website now ;)
http://totalreactionhempoil.com/
یکشنبه 6 مرداد 1398 ساعت 00 و 59 دقیقه و 18 ثانیه
Unquestionably believe that that you said. Your favorite reason seemed to be at the net the easiest thing to take into account of.
I say to you, I certainly get annoyed whilst people consider issues that they plainly don't recognise about.

You managed to hit the nail upon the highest as neatly as defined out the entire thing with no
need side-effects , folks could take a signal. Will likely be again to get more.
Thank you!
https://www.liveinternet.ru/users/holder_timmons/post456618283
جمعه 21 تیر 1398 ساعت 09 و 06 دقیقه و 29 ثانیه
Hi there very cool blog!! Guy .. Beautiful .. Wonderful .. I'll bookmark your blog and take the feeds also?
I am satisfied to search out a lot of helpful info here in the publish, we need work out more techniques on this regard,
thank you for sharing. . . . . .
http://www.folkd.com/detail/purelabscbd.org
جمعه 21 تیر 1398 ساعت 04 و 49 دقیقه و 28 ثانیه
Hiya, I'm really glad I've found this information. Today bloggers
publish only about gossips and internet and this is really
annoying. A good website with interesting content, that's what I need.
Thanks for keeping this web site, I will be visiting it.
Do you do newsletters? Cant find it.
https://speakerdeck.com/fengercobb94
جمعه 21 تیر 1398 ساعت 04 و 15 دقیقه و 26 ثانیه
I was recommended this website by my cousin. I
am not sure whether this post is written by him as no one else know such detailed about my trouble.
You're amazing! Thanks!
https://www.care2.com/c2c/people/profile.html?pid=952955863
جمعه 21 تیر 1398 ساعت 02 و 02 دقیقه و 58 ثانیه
you are really a good webmaster. The site loading pace
is incredible. It kind of feels that you're doing any unique trick.

Also, The contents are masterwork. you have performed a fantastic job on this topic!
https://sendit.cloud/qn8s3hbzrima
پنجشنبه 20 تیر 1398 ساعت 18 و 47 دقیقه و 04 ثانیه
It's very trouble-free to find out any matter on web as
compared to books, as I found this post at this web page.
http://www.gem86.com/contacto-transporte/56
جمعه 6 اردیبهشت 1398 ساعت 06 و 48 دقیقه و 33 ثانیه
ヤフー Google最大級のトップブランドコピー財布 、バッグ、腕時計、アクセサリー、iPhoneケース スーパーコピーブランド通販サイトはいここに。
http://www.mcs.co.id/dedicated-server/
جمعه 6 اردیبهشت 1398 ساعت 06 و 46 دقیقه و 50 ثانیه
弊社は安心と信頼のスーパーブランドコピー専門店です。2017スーパーコピー最新作高品質のブランド財布コピー
http://bridgepersonnel.com
یکشنبه 18 فروردین 1398 ساعت 09 و 36 دقیقه و 10 ثانیه
スーパーコピーn級品、ブランドコピー海外激安通販優良店
http://www.schott-systeme.de/index.php?lang=de
شنبه 17 فروردین 1398 ساعت 09 و 48 دقیقه و 16 ثانیه
ブランドスーパーコピー代引き可能通販後払口コミいおすすめ人気専門店-商品が届く,確認してから銀行
резинки для фитнеса купить на кидстафф
سه شنبه 15 خرداد 1397 ساعت 16 و 28 دقیقه و 12 ثانیه
фитнесс резинка харьков купить
днепропетровск купить спортивные резинки
спортивна резинка
спортивная резинка розетка
лента еспандер
фитнес резинки одесса цена
joma jewellery rose gold
سه شنبه 21 فروردین 1397 ساعت 07 و 24 دقیقه و 40 ثانیه
Cuttings, correspondence and notes on file. Here are some things to remain in thoughts while purchasing for that diamond Jewelry.
Robert's BJ boy
سه شنبه 21 فروردین 1397 ساعت 03 و 52 دقیقه و 08 ثانیه
Richard Shenkman tells united states he's not stating that the United states individuals are stupid, he's simply stating that
they are not smart.
garcinia cambogia extract pure reviews side effects
سه شنبه 21 فروردین 1397 ساعت 03 و 07 دقیقه و 47 ثانیه
Have been taking little over a month.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30